Sunday, February 8, 2026

పిబరే రామరసం

 


శ్రీ సదాశివ బ్రహ్మేంద్ర సరస్వతి వారి అమృతవాణి "పిబరే రామరసం" కీర్తనకు ప్రతిపదార్థం, తాత్పర్యం మరియు విశేషాలు 08 -02 -2026


కీర్తన: పిబరే రామరసం

  • రాగం: జంఝోటి

  • తాళం: ఆది తాళం

  • రచయిత: శ్రీ సదాశివ బ్రహ్మేంద్ర స్వామి


పల్లవి

పిబరే రామరసం - రసనే!

పిబరే రామరసం.

  • ప్రతిపదార్థం:

    • రసనే: ఓ నాలుకా! (జిహ్వేంద్రియమా!)

    • రామరసం: శ్రీరామ నామమనే అమృత రసాన్ని

    • పిబరే: పానం చేయి (ఆస్వాదించు).

  • తాత్పర్యం:

    ఓ నా నాలుకా! శ్రీరామ నామమనే దివ్యమైన అమృత రసాన్ని ఆస్వాదించు! ఆ నామ స్మరణలో ఓలలాడి తన్మయత్వం పొందు.

  • విశేషం:

    నాలుకకు రుచి చూడటం సహజ లక్షణం. ప్రాపంచిక రుచులు తాత్కాలిక తృప్తినిస్తాయి, కానీ రామ నామమనే 'రసం' ఆత్మకు శాశ్వతానందాన్ని ఇస్తుంది. అందుకే రచయిత తన నాలుకను హెచ్చరిస్తూ ఈ కీర్తన ప్రారంభించారు.


మొదటి చరణం

దూరీకృత పాతక సంసర్గం

పూరిత నానావిధ ఫలవర్గం ॥ పిబరే ॥

  • ప్రతిపదార్థం:

    • దూరీకృత: దూరం చేయబడిన

    • పాతక సంసర్గం: పాపముల కలయిక/సంబంధం (దరిచేరవు)

    • పూరిత: నిండిన/కలిగించే

    • నానావిధ: అనేక రకములైన

    • ఫలవర్గం: ఫలముల సమూహం (చతుర్విధ పురుషార్థాలు)

  • తాత్పర్యం:

    రామరసాన్ని పానం చేయడం వల్ల పాపాలు నీ దరి చేరవు. ఇది ధర్మ, అర్థ, కామ, మోక్షాలనే చతుర్విధ పురుషార్థాలను కొల్లలుగా (సమృద్ధిగా) ప్రసాదిస్తుంది.

  • విశేషం - పాప విముక్తి:

    మనం చేసే పనుల వల్ల కలిగే పాప ఫలితాలను ఈ నామస్మరణ ప్రక్షాళన చేస్తుంది. కేవలం పుణ్యం మాత్రమే కాదు, జీవితానికి కావలసిన సకల శుభాలను ఈ నామం చేకూరుస్తుంది.


రెండవ చరణం

జనన మరణ భయ శోక విదూరం

సకల శాస్త్ర నిగమాగమ సారం ॥ పిబరే ॥

  • ప్రతిపదార్థం:

    • జనన మరణ: పుట్టుక, చావుల వల్ల కలిగే

    • భయ శోక: భయాన్ని, దుఃఖాన్ని

    • విదూరం: పూర్తిగా తొలగించేది

    • సకల: సమస్తమైన

    • శాస్త్ర నిగమ ఆగమ: శాస్త్రాలు, వేదాలు, ఉపనిషత్తుల యొక్క

    • సారం: పరమార్థం.

  • తాత్పర్యం:

    "చనిపోతామేమో, మళ్ళీ పుడతామేమో" అనే సంసార భయాన్ని, శోకాన్ని ఈ రామనామం మటుమాయం చేస్తుంది. సమస్త వేదాలు, శాస్త్రాలు, ఆగమాలు ఏ పరమ సత్యాన్ని నిరూపిస్తున్నాయో, ఆ సకల వేదసారమే ఈ శ్రీరామ నామం.

  • విశేషం - మోక్ష మార్గం:

    మానవుడికి ఉన్న అతిపెద్ద భయం మృత్యువు. కానీ రామ నామ స్మరణ చేసేవాడికి జనన మరణ చక్రం నుండి విముక్తి కలుగుతుందని, ఇది ఉపనిషత్తుల సారమని ఇక్కడ వివరించబడింది.


మూడవ చరణం

పరిపాలిత సరసిజ గర్భాండం

పరమ పవిత్రీకృత పాషాణం ॥ పిబరే ॥

  • ప్రతిపదార్థం:

    • పరిపాలిత: రక్షించబడిన/పాలించబడిన

    • సరసిజ గర్భాండం: బ్రహ్మాండం (సరసిజ గర్భుడు అంటే బ్రహ్మదేవుడు, ఆయన సృష్టించిన అండం/లోకం)

    • పరమ పవిత్రీకృత: మిక్కిలి పవిత్రంగా మార్చబడిన

    • పాషాణం: రాయి (అహల్య).

  • తాత్పర్యం:

    ఈ సకల బ్రహ్మాండాన్ని ఎవరు పాలిస్తున్నారో ఆయనే శ్రీరాముడు. పతితులైన వారిని సైతం పరమ పవిత్రులుగా మార్చగల శక్తి ఆ రామరసానికి ఉంది. దానికి నిదర్శనమే రాయిగా మారిన అహల్యను తిరిగి పవిత్రురాలిని చేయడం.

  • విశేషం - కరుణా రసం:

    కఠినమైన రాయిని కూడా కరుణతో కరిగించి చేతనం నింపిన రామ నామం, మనిషిలోని జడత్వాన్ని వదిలించి జ్ఞానాన్ని ప్రసాదిస్తుందని అర్థం.


నాలుగవ చరణం

శుద్ధ పరమహంసాశ్రమ గీతం

శుక శౌనక కౌశిక ముఖ పీతం ॥ పిబరే ॥

  • ప్రతిపదార్థం:

    • శుద్ధ పరమహంస: నిర్మలమైన అంతఃకరణ కలిగిన యోగీశ్వరుల (పరమహంసల) చేత

    • ఆశ్రమ గీతం: ఎల్లప్పుడూ గానం చేయబడేది

    • శుక శౌనక కౌశిక: శుక మహర్షి, శౌనక ముని, విశ్వామిత్రుడు (కౌశిక) మొదలైన వారిచే

    • ముఖ పీతం: నోరారా ఆస్వాదించబడినది (తాగబడినది).

  • తాత్పర్యం:

    నిర్మలమైన మనసున్న యోగీశ్వరులు నిరంతరం ఈ నామాన్నే గానం చేస్తారు. శుక యోగి, శౌనక ముని, విశ్వామిత్ర మహర్షి వంటి మహానుభావులు ఎంతో ఆదరంతో సేవించిన ఈ రామ నామ రసాయనాన్ని ఓ జిహ్వేంద్రియమా! నీవు కూడా సేవించు.

  • విశేషం - మహాత్ముల బాట:

    గొప్ప గొప్ప మునులు, జ్ఞానులే రామ నామాన్ని ఆశ్రయించారు అంటే, సామాన్యులకు అది ఎంతటి రక్షో ఇక్కడ స్పష్టమవుతోంది. ఆ మహనీయుల మార్గంలో నడవమని కవి మనల్ని ప్రోత్సహిస్తున్నారు.



No comments:

Post a Comment

జయ తుంగతరంగే

  శ్రీ సదాశివ బ్రహ్మేంద్ర సరస్వతి స్వామి వారు రచించిన "జయ తుంగతరంగే" కీర్తనకు సమగ్రమైన ప్రతిపదార్థం, తాత్పర్యం మరియు విశేషాలు   2...